Uitspraak gerechtshof Amsterdam inzake hoogte loon na herkwalificatie overeenkomst

In een zaak die recent speelde bij het gerechtshof Amsterdam, heeft het hof zich moeten buigen over de vraag van welk loon moet worden uitgegaan als een arbeidsrelatie (achteraf) kwalificeert als een arbeidsovereenkomst, terwijl partijen aanvankelijk een opdrachtovereenkomst overeen waren gekomen.

De feiten in deze zaak waren als volgt. Een medewerker was tot 1 april 2018 in loondienst en bleef daarna voor dezelfde organisatie werkzaam, maar dan als zzp'er en tegen een hoger uurtarief. De samenwerking eindigde in oktober 2023. De medewerker stelde vervolgens dat vanaf 1 april 2018 sprake was van een arbeidsovereenkomst en vorderde betaling van de wettelijke transitievergoeding.

Het oordeel van het hof

Het hof stelde de medewerker in het gelijk en kwalificeerde de samenwerking vanaf 1 april 2018 als arbeidsovereenkomst. Doorslaggevend was niet de gekozen contractvorm, maar de feitelijke uitvoering van de werkzaamheden en de gezagsverhouding. Met dit oordeel bevestigt het hof dat een zzp-constructie, waarbij de inhoud en context van het werk ongewijzigd blijven, kan worden geherkwalificeerd tot een dienstverband.

Loonberekening: ZZP-tarief telt niet mee

Vervolgens speelde de vraag welk loon moest worden gehanteerd bij de berekening van de transitievergoeding. Omdat in de herkwalificatieperiode geen loonafspraak onder een arbeidsovereenkomst was gemaakt, moest het hof dit zelf vaststellen. Het standpunt van de werknemer dat het gefactureerde zzp-tarief als loon moest gelden, werd verworpen.

In plaats daarvan sloot het hof aan bij het laatst overeengekomen uurloon uit het eerdere dienstverband, gecorrigeerd met cao-loonsverhogingen tot en met 2023. Op die manier kwam het tot een billijk uurloon van € 14,58 bruto, vermeerderd met 8% vakantietoeslag. De in eerste aanleg hogere vergoeding werd gecorrigeerd en het hof stelde de transitievergoeding vast op € 4.094,06 bruto.

Aandachtspunten voor de praktijk

Hoewel de feiten en omstandigheden in iedere zaak verschillend zijn en lang niet altijd sprake is geweest van een loondienstverband voorafgaand aan een zzp-relatie, delen wij hieronder op basis van deze uitspraak de volgende aandachtspunten:

• Bij de inzet van voormalig werknemers als zzp'er is bepalend hoe de werkzaamheden feitelijk zijn ingebed en aangestuurd. Blijven taken, werktijden en (het afleggen van) verantwoording gelijk, dan ligt het voor de hand dat de arbeidsverhouding wordt geherkwalificeerd als arbeidsovereenkomst, inclusief de daaraan verbonden rechten zoals ontslagbescherming en transitievergoeding.
• Het gefactureerde zzp-tarief wordt in geval van herkwalificatie niet als loon aangemerkt. Het hof sluit aan bij het werknemersloon uit het eerdere dienstverband, gecorrigeerd met cao-verhogingen. Daardoor wordt voorkomen dat hogere zzp-tarieven doorwerken in de transitievergoeding.
• Voor de financiële afwikkeling bij beëindiging van de samenwerking zijn de loonhistorie en cao-aanpassingen doorslaggevend. Een goede vastlegging daarvan blijkt essentieel.

Wat betekent dit voor werkgevers?

Deze uitspraak maakt duidelijk dat het voortzetten van een arbeidsrelatie onder een zzp-constructie, terwijl de feitelijke situatie niet verandert, aanzienlijke risico's met zich meebrengt. Bij beëindiging kan de werknemer alsnog aanspraak maken op een transitievergoeding, berekend op basis van het eerdere werknemersloon. Het hof past deze lijn strikt toe en corrigeert waar nodig (door een lagere rechter) eerder te hoog vastgestelde bedragen.