Besluit verduidelijking beoordeling arbeidsrelaties in internetconsultatie

Het wetsvoorstel Verduidelijking beoordeling arbeidsrelaties en rechtsvermoeden ("Vbar") moet meer duidelijkheid bieden over wanneer iemand werknemer is en wanneer zelfstandige. Hoewel nog onduidelijk is welke invloed de uitkomst van de Tweede Kamerverkiezingen eind oktober zal hebben op de voortgang en inhoud van dit wetsvoorstel, is op 12 september jl. wel het 'Besluit verduidelijking beoordeling arbeidsrelaties' ter internetconsultatie aangeboden.

Dit besluit werkt het wetsvoorstel verder uit en geeft een nadere invulling aan de twee hoofdelementen: W (werken in dienst door werkinhoudelijke of organisatorische aansturing) en Z (werken voor eigen rekening en risico).

Vijf indicaties per hoofdelement

Voor beide hoofdelementen zijn in het besluit vijf indicaties opgenomen, op basis van bestaande jurisprudentie, die het hoofdelement verder inkleuren. Daarnaast is een artikel opgenomen dat de mogelijkheid biedt om onvoorziene omstandigheden die buiten de vastgelegde indicaties vallen mee te nemen in de beoordeling. De vastgelegde indicaties uit het besluit, in combinatie met het wetsvoorstel Vbar, verduidelijken wanneer als werknemer gewerkt moet worden en wanneer als zelfstandige gewerkt kan worden.

De indicaties die zijn opgenomen in het besluit die wijzen op het zijn van werknemer en op het zijn van zelfstandige, zijn de volgende.

Indicaties die wijzen op een werknemer

Hoofdelement W: werken in dienst door werkinhoudelijke of organisatorische aansturing

1. de werkgever is bevoegd om aanwijzingen en instructies te geven over de wijze waarop de werkende de werkzaamheden moet uitvoeren en de werknemer deze moet opvolgen;
2. de werkgever heeft de mogelijkheid om de werkzaamheden van de werkende te controleren en is bevoegd om op basis daarvan in te grijpen;
3. de werkzaamheden worden verricht binnen het organisatorisch kader van de organisatie van de werkgever;
4. de werkzaamheden hebben een structureel karakter binnen de organisatie;
5. de werkende verricht soortgelijke werkzaamheden als andere werknemers.

Indicaties die wijzen op een zelfstandige

Hoofdelement Z: werken voor eigen rekening en risico

1. de financiële risico's en resultaten van de werkzaamheden liggen bij degene die de arbeid verricht;
2. degene die de arbeid verricht zorgt voor een zelfstandige en voor derden als zodanig herkenbare uitvoering van de werkzaamheden;
3. degene die de arbeid verricht is in het bezit van een specifieke opleiding, werkervaring, kennis of vaardigheden, die in de organisatie waarin de arbeid wordt verricht niet structureel aanwezig is;
4. er sprake is van een korte duur van de opdracht of een beperkt aantal uren per week;
5. er is sprake van kenmerken die wijzen op ondernemerschap van de werkende voor soortgelijke werkzaamheden.

Geen afvinklijstje, maar maatwerk

Geen enkele bovenstaande indicatie is op zichzelf doorslaggevend. Het blijft van belang om alle omstandigheden in hun context te bekijken en te wegen. Een indicatie kan in de ene situatie zwaarder meewegen dan in een andere. Het toetsingskader is dus geen afvinklijst; telkens zal aan de hand van het concrete geval het toetsingskader moeten worden langsgelopen.

Planning en consultatie

De beoogde ingangsdatum van de Wet Vbar en het bijbehorende besluit is 1 juli 2026. Tot en met 31 oktober 2025 heeft men nog de tijd om te reageren op de internetconsultatie. De ontwikkelingen blijven wij voor je in de gaten houden.