Internationaal geschil, kan een Duitse rechter een Nederlandse zaak behandelen?

Partijen kunnen veel met elkaar afspreken, ook wel recht van toepassing is op hun rechtsverhouding of welke rechter bevoegd is bij een geschil. Als een bedrijf zaken doet met consumenten, dan wel als het gaat om een arbeidsverhouding met een buitenlandse werknemer, dan is dit speelveld meer afgeschermd door dwingend (consumenten)recht. In deze blog ga ik uit van B2B en niet van consumentenrecht dan wel een internationale arbeidsverhouding. Mocht je daar vragen over hebben, bijvoorbeeld omdat je een webshop hebt waar consumenten producten of diensten kopen, dan wel internationale werknemers in dienst hebt, neem dan gerust contant met mij of mijn collega’s op. 

Hoe zit dit wettelijk in elkaar?

In een contract of algemene voorwaarden kan een rechtskeuze staan en een keuze voor een bevoegde rechter. Als dit contract door beide partijen is getekend, of uitgevoerd, dan wel als de algemene voorwaarden op juiste wijze van toepassing zijn verklaard en de wederpartij er kennis van heeft kunnen nemen (door terhandstelling) dan kan er ook een beroep gedaan worden op de rechtskeuze en keuze voor een rechter. 

Voorbeeld: een Nederlands bedrijf koopt een machine van een Duitse leverancier. De algemene voorwaarden van de Duitse leverancier zijn van toepassing en onderdeel van het contract. In de algemene voorwaarden staat een keuze voor Duits recht en de rechter in Düsseldorf. Na de koop gaat de machine vrij snel kapot. De rechten van het Nederlandse bedrijf ten aanzien van de kapotte machine worden bepaald door Duits recht en als partijen er onderling niet uitkomen, dan is de Duitse rechter in Düsseldorf bevoegd. 

Als partijen geen geldige rechtskeuze maken, bijvoorbeeld omdat het contract er niets over zegt, dan wel omdat de algemene voorwaarden niet goed van toepassing zijn op het contract, dan bepaalt internationale regelgeving (Rome I) welk recht van toepassing is op de verhouding tussen partijen. Dat verschilt per soort rechtsgebied: koop/verkoop, dienstverlening, vastgoed, etc. 

Bij koop/verkoop is doorgaans het recht van toepassing van het land van het bedrijf die de producten heeft verkocht. En bij vastgoed is doorgaans het recht van toepassing van het land waar het onroerend goed staat. 

Welke rechter bevoegd is in zo’n geval richt zich weer naar een andere internationale richtlijn. Vaak is de rechter van het land van de gedaagde partij van toepassing. 

Ander voorbeeld: een Nederlands bedrijf verkoopt een machine aan een Duitse afnemer. De Duitse afnemer weigert de factuur te betalen omdat de machine niet goed zou zijn. Er staat niets in het contract over rechtskeuze of bevoegde rechter en algemene voorwaarden zijn niet van toepassing. Het recht van het land van verkoper, Nederland, is van toepassing. Om betaling van de factuur te krijgen, zal het Nederlandse bedrijf de Duitse afnemer voor de bevoegde rechter van zijn woonplaats moeten dagvaarden, dus in Duitsland. De Duitse rechter zal dan naar Nederlands recht de zaak moeten beoordelen. Dit gebeurt vaak via verkrijging van een legal opinion over toepassing van Nederlands recht in dat specifieke geval van het Nederlandse ministerie van Justitie en Veiligheid. 

Dat duurt dan lang en werkt vertragend. Het is veelal beter vooraf te zorgen voor een goed contract inclusief rechtskeuze en keuze voor een bevoegde rechter bij problemen. 

Als ik als ondernemer in Europa zaken doe, valt dit dan ook onder het recht van die landen? 

Deze vraag is dus als volgt te beantwoorden. Als je het contractenwerk goed voor elkaar hebt, dan zal daar een rechtskeuze en keuze voor de Nederlandse rechtbank in staan. Dan kun je zaken doen in Europa naar eigen recht en geschillen voor de eigen Nederlandse rechter brengen. De regelgeving van Europa zorgt er voor, dat ook een Nederlands vonnis overal in Europa ten uitvoer gelegd kan worden.

Moet ik met een Duitse debiteur naar een Duitse rechter als ik een geschil heb? 

Als het een bedrag onder de EUR 25.000 (financiële grens voor zaken die bij een kantonrechter voorkomen en waarbij geen rechtsgeldige rechtbankkeuze gemaakt kan worden) betreft dan wel als er geen keuze voor de Nederlandse rechter is gemaakt, dan zal dit wel zo zijn. Dan zul je bij de Duitse rechter het geschil moeten voorleggen.

Is Damsté gespecialiseerd en bevoegd in dergelijke zaken?

Damsté heeft meerdere advocaten die gespecialiseerd zijn in internationaal contracten en procederen. Wij procederen en adviseren naar Nederlands recht in Nederland. Daarnaast zijn wij onderdeel van diverse internationale netwerken, zoals de International Bar Association en EARN, om er voor te zorgen dat cliënten ook bij een procedure in het buitenland goed geholpen wordt door een gespecialiseerde lokale advocaat.