Algemene voorwaarden

De vraag is: hoe doe je dat dan, en op welk moment? Het lijkt simpel, door bijvoorbeeld je algemene voorwaarden op je website te plaatsen. Maar, als het daar bij blijft, dan is dat onvoldoende. In deze blog wordt aan de hand van twee uitspraken toegelicht hoe het informeren in ieder geval niet moet. Afgesloten wordt met hoe het informeren dan wel moet.

De informatieplicht. Hoe moet het in ieder geval niet?

Het Hof Den Bosch (ECLI:NL:GHSHE:2024:1514) boog zich recentelijk over de vraag of Horeca Grootverbruik haar algemene voorwaarden aan een zakelijke relatie van haar had verstrekt. De wederpartij deed een beroep op de vernietiging van een aantal relevante bedingen in de algemene voorwaarden van Horeca Grootverbruik.

Verwijzing algemene voorwaarden op facturen
Vlak voordat deze zaak speelde bij het Hof liet de Hoge Raad (ECLI:NL:HR:2023:835) zich uit over een verwijzing naar algemene voorwaarden op facturen. In deze zaak had de eisende partij op haar facturen vermeld dat haar algemene voorwaarden konden worden ingezien op haar website. De Hoge Raad vond dit onvoldoende. De Hoge Raad oordeelde dat het antwoord op de vraag of de algemene voorwaarden gemakkelijk elektronisch toegankelijk zijn als bedoel in artikel 6:230c aanhef en onder 3 BW afhankelijk is van de omstandigheden van het geval. Indien de algemene voorwaarden zonder noemenswaardige inspanning gevonden kunnen worden op of via de website waarnaar op facturen is verwezen moet worden aangenomen dat de algemene voorwaarden gemakkelijk elektronisch toegankelijk zijn.

Verwijzing algemene voorwaarden op de website of deponering
Horeca Grootverbruik heeft naar aanleiding van dit arrest beargumenteerd dat haar algemene voorwaarden op haar internetsite zijn geplaatst en deze eenvoudig op haar site te vinden zijn. Enerzijds via de zoekfunctie rechts bovenaan, anderzijds via een directe link naar haar algemene voorwaarden die onderaan op de openingspagina en onder overige pagina’s van haar website is geplaatst.

De vermelding stond echter niet op de facturen van Horeca Grootverbruik. Op haar facturen werd vermeld dat haar algemene voorwaarden zijn gedeponeerd bij de Kamer van Koophandel en dat deze op verzoek werden toegezonden. Het Hof vond dit onvoldoende. Het depot ter griffie of bij de Kamer van Koophandel kan niet als een redelijke mogelijkheid tot kennisneming gelden. Dit is op grond van de wet slechts in zeer zeldzame gevallen toegestaan, bijvoorbeeld als het gaat om zeer omvangrijke boekwerken.

Ook is niet gebleken dat er op een factuur of enig ander geschrift van Horeca Grootverbruik is verwezen naar de website als vindplaats van haar algemene voorwaarden. Ook had Horeca Grootverbruik geen vinkje bij een bestelling via haar website waaruit bleek dat er kennis is genomen van de toepasselijkheid van algemene voorwaarden, waarbij via een link naar die voorwaarden wordt verwezen. De link naar de algemene voorwaarden staat bovendien niet prominent op de website, maar ergens verscholen onderaan de pagina’s en is slechts bereikbaar door veel te ‘scrollen’, aldus het Hof.

De slotsom luidde dat Horeca Grootverbruik aan haar zakelijke relatie niet de redelijke mogelijkheid heeft geboden om van haar algemene voorwaarden kennis te nemen. De bedingen in die algemene voorwaarden van Horeca Grootverbruik waren vernietigbaar. Horeca Grootverbruik kon hier geen beroep op doen.

Hoe moet het dan wel? Wanneer is er sprake van een redelijke mogelijkheid tot kennisname?
Een belangrijke vraag is wanneer wel aan het wettelijke vereiste van ‘een redelijke mogelijkheid tot kennisname’ is voldaan. Allereerst is belangrijk dat de algemene voorwaarden vóór of bij het sluiten van de overeenkomst aan de wederpartij ter hand worden gesteld. Doe dit dus altijd voordat de overeenkomst wordt gesloten, en niet pas in een later stadium. In dat geval riskeer je vernietigbaarheid van de algemene voorwaarden. Dit kan anders zijn als er sprake is van een bestendige handelsrelatie en de wederpartij ten tijde van het sluiten van de overeenkomst met een beding bekend was of geacht kon worden daarmee bekend te zijn.

Tegenwoordig komen overeenkomsten vaak digitaal tot stand. Het ter hand stellen kan dan op verschillende manieren. Eén van de manieren is om een Pdf-bestand met daarin de algemene voorwaarden mee te sturen (voordat de overeenkomst tot stand komt). Of de algemene voorwaarden als bijlage te hechten aan de overeenkomst of de offerte in het Pdf-bestand. Vergeet niet om in de overeenkomst of in de offerte te verwijzen naar de toepasselijkheid van de algemene voorwaarden en te vermelden dat deze op de desbetreffende overeenkomst of de offerte van toepassing zijn.

Een andere manier om digitaal ter hand te stellen is via een hyperlink. Volgens artikel 6:234 lid 2 BW moeten de algemene voorwaarden ter beschikking worden gesteld op een wijze die de wederpartij in staat stelt de algemene voorwaarden op te slaan en later (op ieder gewenst moment) te reproduceren. Gelet op de rechtspraak geldt als minimumvereiste voor het bieden van een redelijke mogelijkheid tot kennisneming van de algemene voorwaarden door middel van een hyperlink dat die hyperlink direct naar de betreffende set algemene voorwaarden leidt.

Ben je een dienstverlener? In dat geval gelden nog iets soepelere regels en bepaalt artikel 6:230c BW dat de algemene voorwaarden gemakkelijk elektronisch toegankelijk moeten zijn op een door de dienstverrichter meegedeeld adres. Er zijn rechterlijke uitspraken waarin een verwijzing naar de homepage voldoende werd geacht. Anderzijds zijn er ook uitspraken waarin een verwijzing naar de homepage onvoldoende werd geacht, omdat de wederpartij dan vervolgens op de website naar de voorwaarden moest gaan zoeken.

Het begrip ‘dienstverrichter’ moet richtlijnconform worden uitgelegd. Artikel 4 onder 2 Dienstenrichtlijn definieert de dienstverrichter als ‘iedere natuurlijke persoon die onderdaan is van een lidstaat of iedere rechtspersoon, die in een lidstaat is gevestigd en een dienst aanbiedt of verricht’. Het begrip ‘dienst’ wordt in artikel 4 onder 1 Dienstenrichtlijn gedefinieerd als ‘elke economische activiteit, anders dan in loondienst, die gewoonlijk tegen vergoeding geschiedt.’ In artikel 2 lid 2 Dienstenrichtlijn worden een aantal dienstverleners uitgezonderd.

Of je nou wel of geen dienstverlener bent, het meest veilig is dus om een Pdf-bestand met daarin de algemene voorwaarden mee te sturen, of een hyperlink die niet alleen werkt, maar ook direct uitkomt bij de algemene voorwaarden.

Wil je meer informatie over de informatieplicht of heb je andere vragen over je algemene voorwaarden? Neem dan contact op met mr. Loes Zanderink, advocaat Handels- en ondernemingsrecht.