Proeftijd? Op de proef
Indien een kledingstuk dat je koopt niet voldoet aan de eisen die jij hieraan stelt, dan kan je het item retourneren en je geld terug krijgen. Heel normaal, toch? Zo werkt het in beginsel ook in de arbeidsrelatie tussen werkgever en werknemer. Een werkgever wil de kwaliteiten van een werknemer ervaren en, indien noodzakelijk, zonder al te veel poespas van een werknemer afscheid kunnen nemen.
Is een mondelinge proeftijd rechtsgeldig?
Partijen zijn vrij om al dan niet een proeftijd af te spreken. De wet kent hiervoor de proeftijd in artikel 7:652 BW. Een proeftijd is alleen aanwezig indien een dergelijke periode schriftelijk is overeengekomen en bestaat dus niet automatisch. Is eenmaal een proeftijd schriftelijk vastgelegd, dan gelden gedurende de proeftijd niet de normale opzeggingsregels om het einde van de arbeidsovereenkomst te bereiken. De eis dat een proeftijd schriftelijk moet worden overeengekomen is een vereiste van dwingend recht. Dit betekent dat, indien de proeftijd niet schriftelijk is overeengekomen, deze proeftijd niet bestaat. Ook bewijs van een mondeling overeengekomen proeftijd voldoet niet om te kunnen spreken van een overeengekomen proeftijd.
Duur proeftijd
De toegestane duur van de proeftijd hangt af van de duur van de arbeidsovereenkomst:
- In overeenkomsten voor bepaalde tijd langer dan twee jaar en in contracten voor onbepaalde tijd mag de proeftijd maximaal twee maanden zijn;
- Is de arbeidsovereenkomst langer dan 6 maanden maar korter dan twee jaar, dan mag de proeftijd maximaal één maand zijn. Bij cao kan deze termijn worden verlengd naar twee maanden;
- In een overeenkomst korter dan 6 maanden, mag geen proeftijd worden afgesproken. Dit geldt vanaf 1 januari 2015, met de invoering van de Wet Werk en Zekerheid (WWZ).
Een proeftijd die langer duurt dan wettelijk is toegestaan, is ongeldig. Er geldt dan überhaupt geen proeftijd.
Tweede proeftijd mogelijk?
Over een proeftijd mag alleen worden gesproken in de eerste arbeidsovereenkomst tussen werkgever en werknemer. In een opvolgend contract (bijvoorbeeld verlenging van contract voor bepaalde tijd) is het niet toegestaan om nogmaals een proeftijd te bedingen. Van een werkgever wordt verwacht dat hij in 6 maanden op de hoogte kan zijn van het functioneren van de werknemer. Dit is slechts anders indien de werknemer een nieuwe functie uit gaat oefenen die andere vaardigheden of verantwoordelijkheden vereist. In dat geval kan ook in een opvolgend contract een proeftijd overeen worden gekomen.
Proeftijdontslag altijd geldig?
Nee. Misbruik maken van het proeftijdbeding wordt niet toegestaan. Een werkgever die een werknemer slechts 1 uur had laten werken, werd door de rechter afgestraft. Discriminatie honoreert een rechter evenmin, ondanks dat de arbeidsovereenkomst tijdens de proeftijd mocht worden beëindigd. De WWZ regelt de consequenties van een niet rechtsgeldige opzegging gedurende de proeftijd op verschillende plaatsen in de wet, al naar gelang het type arbeidsovereenkomst:
Is de proeftijdopzegging strijdig met een opzegverbod, bijvoorbeeld ziekte, dan kan een werknemer hiertegen ook stappen zetten.
Bent u benieuwd of uw proeftijdbeding voldoet? Stuur dan gerust uw arbeidsovereenkomst naar ons op, wij helpen u graag!