Letsel na val op de weg. Is de wegbeheerder aansprakelijk?

Wat is de taak van de wegbeheerder?

Een wegbeheerder moet er voor zorgen dat de openbare weg in goede staat verkeert, zodanig dat een weggebruiker daar veilig gebruik van kan maken. Of de weg voldoet aan de eisen die daaraan gesteld mogen worden, is onder meer afhankelijk van het te verwachten gebruik of de bestemming. Ook is van belang welke onderhouds- en veiligheidsmaatregelen eventueel getroffen zijn. De aansprakelijkheid van de wegbeheerder is beperkt tot de gebreken die samenhangen met de verkeersfunctie van de openbare weg.

Geen sprake van gebrekkig opstal of onrechtmatig handelen

Het Hof overweegt dat een openbare weg een opstal is (artikel 6:174 BW). Hiervoor geldt dat voorwerpen die op, naast of boven de verkeersbaan zijn aangebracht vallen onder het begrip ‘opstal’. Elektriciteitskabels die door marktlieden alleen tijdens de markt worden neergelegd maken geen deel uit van de openbare weg. Deze kabels zijn niet vast verbonden met de weg of de weguitrusting en evenmin dienen de kabels enige functie van de weg.

Het Hof merkt daarnaast op dat er geen sprake is van een gevaar. Op en rondom het marktterrein en rondom de marktkramen kunnen zich allerlei voorwerpen bevinden waardoor de vrije doorgang kan worden belemmerd. Voetgangers zouden zich er daarom van bewust moeten zijn dat voorzichtigheid geboden is. Daar komt bij dat de donkere elektriciteitskabels op het lichte wegdek goed zichtbaar waren. Er kan ook niet gezegd worden dat de gemeente onrechtmatig heeft gehandeld. Immers:

• de kans dat een voetganger over een goed zichtbare elektriciteitskabel struikelt is niet groot
• evenmin is de kans groot dat daaruit ernstige ongevallen ontstaan
• er is onvoldoende gebleken dat de gemeente veiligheidsmaatregelen had kunnen treffen om het ongeval te voorkomen
• evenmin is onvoldoende gebleken dat het risico van ernstig letsel zo groot was dat van de gemeente had mogen worden verwacht dat zij de kabels ondergronds had moeten wegwerken.

Ook al waren de kabels niet goed zichtbaar geweest omdat het druk was op de markt en de vrouw geen goed zicht had op het trottoir, had de gemeente volgens het Hof geen verdergaande maatregelen hoeven te treffen. Een voetganger moet in zo’n geval nog meer opletten waar hij loopt.

Wel of niet te kort geschoten in zorgplicht

De Hoge Raad bevestigt de uitspraak van het Hof en oordeelt dat niet sprake is van aansprakelijkheid op basis van opstal, maar overweegt ook dat dat de wegbeheerder uit hoofde van zijn algemene zorgplicht ten aanzien van de veiligheid van weggebruikers aansprakelijk kan zijn voor de aanwezigheid van voorwerpen op de weg, die niet van de weg deel uitmaken. Het verwijt richting wegbeheerder zou dan moeten zijn dat deze in de zorgplicht tekort is geschoten. De Hoge Raad is, evenals het Hof, van oordeel dat de wegbeheerder in deze zaak daarvan geen verwijt kan worden gemaakt.

Conclusie

Kortom: een voorwerp op de weg maakt de weg zelf nog niet gebrekkig, zolang het voorwerp niet vast en permanent verbonden is met de weg en geen deel uitmaakt van de weguitrusting. De wegbeheerder kan echter wel aansprakelijk worden gehouden wanneer zich een ongeval voordoet als gevolg van een voorwerp op de weg. Als dit voorwerp een gevaarlijke situatie oplevert en de wegbeheerder laat die situatie voortbestaan, dan kan dat een schending van de zorgplicht van de wegbeheerder opleveren. De weggebruiker dient zelf wel oplettend te zijn en hij dient zelf algemene voorzichtigheid in acht te nemen en dient rekening te houden met de (bijzondere) omstandigheden ter plaatse.

Wilt u meer weten over uw specifieke situatie, neemt u dan contact met ons op.